Skip to main content

If en If/Else

Met if laat je je programma beslissingen nemen.

if​

Als de voorwaarde True is, wordt de code eronder uitgevoerd:

leeftijd = 18

if leeftijd >= 18:
    print("Je bent volwassen!")

Als de voorwaarde False is, wordt de code overgeslagen:

leeftijd = 12

if leeftijd >= 18:
    print("Je bent volwassen!")

print("Dit wordt altijd geprint.")
Let op

De code na if moet inspringen met 4 spaties. Dit is verplicht in Python!

if/else​

Met else voeg je toe wat er moet gebeuren als de voorwaarde False is:

temperatuur = 15

if temperatuur >= 20:
    print("Lekker weer! Ga naar buiten.")
else:
    print("Het is koud. Pak een jas mee.")

Meerdere regels​

Je kunt meerdere regels code in een if of else blok zetten:

score = 80

if score >= 50:
    print("Je bent geslaagd!")
    print("Gefeliciteerd!")
else:
    print("Helaas, niet geslaagd.")
    print("Probeer het opnieuw.")

Oefening 1​

Schrijf een programma dat controleert of een getal positief of negatief is.

getal = -3

if ...:
  print("Het getal is positief")
else:
  print("Het getal is negatief")
💡 Tip

Een getal is positief als het groter is dan 0: getal > 0.

✅ Oplossing
getal = -3

if getal > 0:
    print("Het getal is positief")
else:
    print("Het getal is negatief")

Oefening 2​

Controleer of iemand oud genoeg is om auto te rijden (18 jaar of ouder).

leeftijd = 16

if ...:
  print(...)
else:
  print(...)
💡 Tip

Gebruik leeftijd >= 18 als voorwaarde.

✅ Oplossing
leeftijd = 16

if leeftijd >= 18:
    print("Je mag autorijden!")
else:
    print("Je bent nog te jong om te rijden.")

Oefening 3​

Schrijf een programma dat controleert of een getal even of oneven is.

getal = 7

if ...:
  print(f"{getal} is even")
else:
  print(f"{getal} is oneven")
💡 Tip

Een getal is even als de rest na deling door 2 gelijk is aan 0: getal % 2 == 0.

✅ Oplossing
getal = 7

if getal % 2 == 0:
    print(f"{getal} is even")
else:
    print(f"{getal} is oneven")

Oefening 4​

Een bioscoop laat alleen mensen van 12 jaar of ouder binnen. Print of iemand naar binnen mag.

leeftijd = 10
film = "Spider-Man"

if ...:
  print(f"Welkom! Veel plezier bij {film}.")
else:
  print(f"Sorry, je bent te jong voor {film}.")
💡 Tip

De voorwaarde is leeftijd >= 12.

✅ Oplossing
leeftijd = 10
film = "Spider-Man"

if leeftijd >= 12:
    print(f"Welkom! Veel plezier bij {film}.")
else:
    print(f"Sorry, je bent te jong voor {film}.")

Oefening 5​

Een wachtwoord moet minstens 8 tekens lang zijn. Controleer of het wachtwoord lang genoeg is.

wachtwoord = "geheim"

if ...:
  print("Wachtwoord is sterk genoeg.")
else:
  print(f"Te kort! Je wachtwoord heeft {len(wachtwoord)} tekens, maar je hebt er 8 nodig.")
💡 Tip

Gebruik len(wachtwoord) om de lengte te krijgen en vergelijk met >= 8.

✅ Oplossing
wachtwoord = "geheim"

if len(wachtwoord) >= 8:
    print("Wachtwoord is sterk genoeg.")
else:
    print(f"Te kort! Je wachtwoord heeft {len(wachtwoord)} tekens, maar je hebt er 8 nodig.")

Oefening 6​

Een winkel geeft 20% korting als je voor meer dan €50 koopt. Bereken de uiteindelijke prijs.

bedrag = 65

if ...:
  korting = bedrag * 0.20
  bedrag = bedrag - korting
  print(f"Je krijgt €{korting} korting!")

print(f"Te betalen: €{bedrag}")
💡 Tip

Hier heb je alleen een if nodig (geen else). De korting wordt alleen toegepast als bedrag > 50. De laatste print staat buiten het if-blok en wordt altijd uitgevoerd.

✅ Oplossing
bedrag = 65

if bedrag > 50:
    korting = bedrag * 0.20
    bedrag = bedrag - korting
    print(f"Je krijgt €{korting} korting!")

print(f"Te betalen: €{bedrag}")